Recount (2008)


Kịch bản : Danny Strong

Đạo diễn : Jay Roach

Sản xuất : Kevin Spacey

Diễn viên : Kevin Spacey, Denis Leary, Laura Dern, v.v…

Đánh giá :

IMDb 7.7/10

Metacritic 66/100

Watching Cafe: ★★★☆☆

Rotten Tomatoes 75%

Giải Emmy 2008 dành cho phim truyền hình.

Trailer

Bài viết dưới đây có spoil.

.

~oOo~

.

.

Nếu bạn tìm một bộ phim lãng mạn với những cảnh quay đẹp như mơ đầy thiên nhiên hoa cỏ, nếu bạn muốn tìm một bộ phim hành động khói lửa ì xèo bùm bùm chíu chíu hoặc chỉ là một bộ phim giả tưởng với chớp chớp xanh xanh đỏ đỏ thì ờ, lầm chỗ rồi. Recount là một bộ phim chính trị. Nếu bạn muốn biết một phần nào đó của chính trị, cho dù chỉ là một phần rất nhỏ thì Recount là một lựa chọn tốt.

.

Nội dung phim phản ánh lại một góc nhìn đối với cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2000 đầy gay cấn giữa hai ứng cử viên Đảng Dân chủ Al Gore (phó tổng thống lúc bấy giờ) và ứng cử viên Đảng Cộng hòa Geogre W. Bush (thống đốc bang Texas). Được chiếu lần đầu tiên trên HBO vào tháng 5 năm 2008, năm mà cuộc chạy đua vào Nhà trắng một lần nữa hấp dẫn hơn cả phim hành động Hollywood, Recount có lẽ đã thu hút được một lượng người xem nhất định.

Dĩ nhiên, đến lúc này, chúng ta đều biết kết quả cuộc bầu cử năm 2000 ra sao, vâng, người chiến thắng khi ấy là Geogre W. Bush, tổng thống hiện tại và sắp mãn nhiệm của Hoa Kỳ. Như vậy ngay từ đầu, mục đích của phim nhắm đến không phải là một sự úp úp mở mở về kết cục. Nhưng, có những tác phẩm hấp dẫn người xem không phải ở kết thúc mà chính là quá trình diễn biến để đưa đến kết thúc đó. Recount chính là một bộ phim như vậy.

Recount tập trung chủ yếu vào quá trình kiểm phiếu sau khi kết quả công bố Bush là người chiến thắng. Ủy ban vận động bầu cử của Al Gore không chấp nhận kết quả trên, cho rằng có những lá phiếu đã không được kiểm. Cảnh phim hầu như chỉ diễn ra trong những văn phòng kín mít, những tòa án lừng lững uy quyền. Lúc nào cũng thấy các nhân vật chính trị tiếng tăm trong những bộ vest khô cứng với hàng xấp tài liệu trên tay chạy như bay qua các hành lang dày đặc cảnh sát. Ngoài ra, có lẽ chỉ có thể kể thêm các đám đông biểu tình ôn hòa hoặc cuồng nộ với đủ biểu ngữ trên tay. Không khí phim rất nhanh song cũng có những lúc lặng đi như sự nín thở hồi hộp của vận động viên trước khi chuẩn bị vòng chạy 100m.

Vào thời điểm sau khi việc kiểm phiếu chính thức được hoàn thành, Bush chỉ hơn Gore một lượng phiếu rất sít sao. Ron Klain (Kevin Spacey), luật sư cố vấn hàng đầu trong chiến dịch tranh cử của Gore cùng nhóm cộng sự quyết tâm kiện đòi phải kiểm lại số phiếu mà họ cho do nhiều nguyên nhân khác nhau mà đã không được công nhận khiến ảnh hưởng đến kết quả cuối – một kết quả mà họ tin rằng thân chủ của họ đã chiến thắng. Phía bên kia là nhóm những luật sư trong chiến dịch của Bush mà đứng đầu là James Baker (Tom Wilkinson) – một người vốn thuộc đảng Dân chủ. Mục đích của nhóm này hiển nhiên là ngăn việc kiểm lại phiếu để đảm bảo kết quả chiến thắng cho ngài thống đốc. Bối cảnh tập trung ở bang Florida.

Số phiếu không được kiểm bởi nhiều nguyên nhân. Tiêu biểu thì có việc máy kiểm phiếu không đọc được những phiếu ép không thẳng (bị trũng), phiếu không được bấm lỗ, tiêu chuẩn kiểm phiếu của các hạt, các bang không như nhau, v.v… Nói không ngoa rằng hai nhóm luật sư đã tìm mọi cách để giành giật từng lá phiếu. Những vụ kiện tụng căng thẳng trải dài suốt phim với những phán quyết mâu thuẫn và liên tiếp phủ nhận lẫn nhau. Tất cả nỗ lực của hai bên từ việc sử dụng vô số dây nhợ chèo khéo các vị quan chức cấp cao thuộc hai đảng, những lý lẽ đường hoàng đầy thuyết phục trước bồi thẩm đoàn cho đến các trò chơi bẩn như tuyên truyền xuyên tạc trên truyền hình, kích động người biểu tình uy hiếp ủy ban kiểm phiếu hòng làm chậm quá trình khiến số phiếu không thể kiểm xong trước thời hạn và bị hủy,v.v… Mọi thứ đều bật lên một xã hội hỗn loạn, nơi sự thật bị lu mờ bởi các thủ đoạn chính trị tinh vi, đến mức Ron Klain đã phải thốt lên : “Biết điều tôi thực sự muốn lúc này là gì không ? Đó là ai đã thực sự chiến thắng trong cuộc bầu cử này ?”.

Nhưng cho dù chính Ron đã hiểu được bản chất của vụ việc thì ông cũng không thể làm gì khác ngoài theo nó đến cùng. Bởi vì ông có một niềm tin rằng khi mọi lá phiếu được kiểm, sự thật sẽ lộ ra. Như vậy nếu ban đầu cái mà Ron Klain theo đuổi là đưa Gore chiến thắng thì về sau mọi nỗ lực của ông là để tìm ra sự thật. Kevin Spacey sau American Beauty (1999) đã có một vai diễn rất đạt. Ron Klain hiện lên là một luật sư thông minh, một chiến lược gia sắc sảo và một đồng nghiệp nhiệt thành. Hơn tất cả, ông cũng như mọi người trong ban cố vấn của cả hai đảng, tất cả họ đều có niềm tin vào công việc mình đang làm. Niềm tin đó có thể đúng hoặc sai so với sự thật song đều rất chân thành và mãnh liệt.

Tuy bộ phim đa số nhìn từ hướng nhóm của đảng Dân chủ song không vì thế mà phe Cộng hòa không được nhắc đến. James Baker, người đứng đầu nhóm luật sư phe này, vốn từng là một người thuộc đảng Dân chủ cho đến khi 40 tuổi. Vậy vì sao ông ta lại dẫn đầu nhóm ủng hộ và bảo vệ ứng cử viên đảng Cộng hòa ?

Một luật sư trong nhóm nói với Baker.

.

“Tôi vẫn luôn ngạc nhiên về khả năng người Dân chủ gian lận để có được kết quả như ý họ.”

“Tôi đã từng là một người Dân chủ cho đến khi tôi 40 tuổi.”

“Tôi hiểu vì sao ông chuyển đảng.”

“… Vợ tôi mất, cô ấy bị ung thư…”

“Tôi rất tiếc…”

“Cảm ơn. Tôi tình cờ có một người bạn theo đảng Cộng hòa. Ông ta mời tôi tham gia cuộc tranh cử này. Tôi nói, tôi không có kinh nghiệm làm chính trị. Vả lại, tôi vốn theo đảng Dân chủ. Nhưng ông ta bảo tôi cứ làm đi, ông ta không quan tâm tôi theo đảng nào, ông ta chỉ không muốn nhìn tôi tiếp tục suy sụp…”

“… Bạn tốt đấy…”

“Phải. Bạn tốt.”

Baker mỉm cười và chỉ tay về phía bức ảnh treo trên tường. Ảnh của Geogre W. Bush.

.

Còn mối quan hệ của Al Gore và Ron Klain ?

Khi tòa án tối cao Florida ra quyết định bất ngờ có lợi cho đảng Dân chủ là kiểm lại phiếu trên toàn bang, nhóm của Ron vô cùng sung sướng song nỗi vui mừng đó đã nhanh chóng bị dập tắt khi phe Cộng hòa kéo vụ kiện lên tòa án tối cao Mỹ và phán quyết đưa ra đã gây một làn sóng bất bình lớn. Bản án của tòa án tối cao Florida cho đảng Dân chủ thời hạn 3 ngày để kiểm lại phiếu nhưng đến ngày thứ hai thì tòa án tối cao Mỹ bắt ngừng việc kiểm phiếu để tái xét xử và rồi qua ngày thứ ba, họ quyết định hủy việc này với lý do phe Dân chủ không còn đủ thời gian để hoàn thành theo phán quyết của tòa án Florida. Thêm vào đó, tòa án tối cao Mỹ còn thêm một phán quyết là vụ kiện giữa Gore và Bush sẽ không bao giờ được xét xử nữa. Điều này đồng nghĩa với việc chấm dứt màn kiện tụng dai dẳng suốt nhiều tuần sau cuộc bầu cử giữa hai phe. Gore đã định từ bỏ nhưng Ron tìm ra vẫn còn cách để kiện tiếp. Ông ấy đã xin Gore tiếp tục. Thế nhưng sáng hôm sau, Gore đã gọi điện nói rằng hãy ngừng lại. Ron Klain đã gần như bật khóc.

Như vậy, Recount không chỉ phản ánh những thủ đoạn chính trị, những thứ mờ ám phía sau vinh quang của việc đắc cử trở thành tổng thống thứ 43 của Hoa Kỳ, nó còn nêu bật lên niềm tin của con người. Chính trị vốn lắt léo và dường như vô cùng tàn nhẫn thế nhưng ở Recount, ta còn thấy một thứ gì đó rất thật ở những con người làm chính trị ấy. Sự chân thành của Ron Klain, niềm tin của James Baker, nỗi hoang mang có phần sợ hãi của Katherine Harris – chánh văn phòng đại diện lập pháp Hoa Kỳ, v.v…

Ngoài ra Recount còn có những đoạn rất hàm súc. Ví dụ như đoạn cuối khi Bush đã được công nhận thắng cử, ông ta và Gore đều lên truyền hình cảm ơn mọi người.

“Cho dù các bạn có bỏ phiếu cho tôi hay không, tôi cũng sẽ đem hết sức mình phục vụ cho các bạn.” (Bush)

“Tôi rất cảm ơn những ai đã ủng hộ tôi. Tôi biết các bạn thất vọng. Tôi cũng vậy. Nhưng chúng ta phải dẹp tất cả đi để sát cánh sau vị tổng thống mới của nước Mỹ, để nước Mỹ không bị chia cách bởi lợi ích của đảng phái.” (Gore)

.

Với cá nhân tôi, một trong các đoạn thú vị nhất là cảnh Baker gọi cho Ron khi biết Ron chuẩn bị tham gia vụ kiện, họ chỉ nói vài lời nhưng sự đấu trí rất cao. Nhớ nhất hai câu.

Baker *cười* : “Ngày mai (phiên tòa diễn ra) anh sẽ thua.”

Ron *bình thản* : “Dĩ nhiên. Dù sao đó cũng là một trong hai khả năng.”

.

Tóm lại, Recount là một bộ phim xứng đáng với giải Emmy nó có được với sự diễn xuất đầy biểu cảm của Kevin Spacey, diễn viên kì cựu hai lần đoạt giải Oscar. Xem nó để hiểu thêm về nước Mỹ, để hiểu thêm mặt tối phía sau niềm vinh quang trở thành chủ nhân Nhà Trắng đầy uy quyền. Nhất là trong bối cảnh hiện nay khi cuộc tranh cử để trở thành vị tổng thống Mỹ thứ 44 đang diễn ra cam go và gay cấn từng giờ.

Chiemphong.Nov.2008